Op 10 september 2026 heeft het Congres van Afgevaardigden een motie van de Partido Popular aangenomen die de regering vraagt het mogelijk te maken illegale bewoners, okupas (krakers), binnen 24 tot 48 uur uit te zetten. De PSOE onthield zich en Sumar stemde tegen; Vox stemde vóór, en Junts en de PNV stemden vóór of onthielden zich, afhankelijk van het punt. Het gaat om een moción, een motie: een politieke opdracht aan de regering. Het is geen wet, er is geen datum van inwerkingtreding, en er verandert niets aan wat een politieagent of een rechter morgenochtend kan doen.
Voor een buitenlandse koper is de stemming om een andere reden van belang: ze laat zien waar de parlementaire meerderheid op dit onderwerp staat, en ze houdt de druk op een afzonderlijk wetsvoorstel dat de wet wél zou veranderen. Hieronder: wat er is gestemd, wat nu al geldt, en wat u er als eigenaar aan kunt doen.
Wat de motie vraagt
- Uitzetting van illegale bewoners binnen maximaal 24 tot 48 uur.
- Intrekking van de woningwet van 2023 (Ley de Vivienda), vanwege de "negatieve effecten" ervan op het aanbod.
- Hervorming van de wet op de bouwgrond (Ley del Suelo) om sneller grond voor woningbouw vrij te maken.
- Verlaging van de btw op nieuwbouwwoningen van 10% naar 4%.
- Uitbreiding van de staatsgaranties op hypotheken naar looptijden tot 40 jaar.
- Eenvoudigere vergunningsprocedures voor nieuwe woningbouw.
De regering steunde geen van deze punten. Elk punt haalde toch een meerderheid in de kamer. Bron: plenaire zitting van het Congres van Afgevaardigden van 10 september 2026, zoals gemeld door idealista/news en Forbes España.
Motie versus wet. Een moción die het Congres aanneemt, draagt de regering op te handelen. Ze verplicht haar daar niet toe. Alleen een wet die door beide kamers van het parlement is aangenomen en in het Spaanse staatsblad (BOE) is gepubliceerd, verandert wat er bij een woning gebeurt. Lees de 24 uur als een streefdoel van de huidige meerderheid, niet als een termijn die bestaat.
Wat vandaag al geldt
De regel die in 2026 voor een bezetting geldt, is de Ley Orgánica 1/2025, van kracht sinds 3 april 2025. Die bracht huisvredebreuk en wederrechtelijke bezetting onder in versnelde strafzaken, met een streven van ongeveer 15 dagen tot de zitting, en keerde de bewijslast om: de eigenaar toont het eigendom aan, en daarna moet de bezetter een recht op aanwezigheid bewijzen. De rechtbanken blijven druk bezet en een rechter kan een ontruiming nog altijd opschorten als de bezetters echt kwetsbaar zijn, dus die 15 dagen zijn een streeftermijn en geen belofte. Maar de procedure wordt nu in weken gemeten, niet in de twee jaar die vroeger gebruikelijk waren.
Het volledige beeld, inclusief de mythe van de 48 uur, de mythe van de inschrijving (empadronamiento) en hoe bezettingen in werkelijkheid gebeuren, staat in onze gids Okupas in Spanje: mythes en feiten die elke eigenaar moet kennen.
Het wetsvoorstel dat de wet kan veranderen
Los van de motie heeft het Congres op 19 mei 2026 het antikraakwetsvoorstel van de Partido Popular in behandeling genomen, met onthouding van de PNV en Junts. Het ligt nu in de commissie. Die tekst is, als hij beide kamers passeert, het instrument dat van "24 uur" een wettelijke procedure zou maken; de motie van 10 september is politieke steun daarvoor, geen vervanging. Er is geen tijdpad, en de regering heeft niet gezegd dat zij het voorstel zal steunen.
Hoe reëel het risico aan de kust is
Spanje registreerde in 2024 16.426 aangiften van bezetting, zo'n 45 per dag, op een woningvoorraad van ruwweg 26 miljoen woningen. Dat is in de orde van 0,06% van de woningen per jaar. Meer dan 40% van de gevallen speelt zich af in Catalonië, en landelijk betreft het overgrote deel leegstaande woningen of woningen in handen van banken, in specifieke stadswijken. Een omheinde urbanisatie aan de Costa Blanca of de Costa del Sol, met buren, een vereniging van eigenaren en een alarm, zit aan de lage kant van die verdeling. Het is niet nul, en daarom zijn de stappen hieronder de moeite waard.
Wat een eigenaar nu kan doen
- Maak zichtbaar dat het een bewoond huis is. Een alarm met meldkamercontract, een complex met conciërge of buren die u kennen, en iemand die de woning tussen uw verblijven door controleert.
- Houd de papieren bij de hand. Eigendomsakte, aanslagen van de onroerendgoedbelasting (IBI) en nutsrekeningen bewijzen het eigendom in de versnelde procedure. De bewijslast van de bezetter begint waar uw papieren ophouden.
- Handel binnen de eerste 48 uur. De "48-uursregel" bestaat juridisch niet, maar direct aangifte doen van een inbraak telt in de praktijk wél: de politie behandelt een verse huisvredebreuk (allanamiento) heel anders dan een bezetting die al enige tijd duurt.
- Schakel een advocaat in, geen slotenmaker. Zelf de sloten vervangen of water en stroom afsluiten bij bezetters kan van de eigenaar de verdachte maken. Een Spaanse abogado dient de aangifte in die de versnelde procedure in gang zet.
- Verhuurt u de woning, werk dan met een schriftelijk contract en een identiteitscontrole; veel geschillen die eigenaren "okupas" noemen, zijn in werkelijkheid huurders die niet meer betalen, en dat is een andere en tragere procedure. Onze gids over een woning verhuren in Spanje behandelt de contractkant.
Wat dit betekent voor een koper
Niets in de stemming van 10 september hoeft een aankoopbeslissing te veranderen. Het juridische kader waarop een koper zich verlaat, is dat van april 2025, en dat is nu al in het voordeel van de eigenaar. Wat de stemming wél laat zien, is dat de politieke richting naar snellere uitzettingen gaat, niet naar tragere, welke partij de volgende hervorming ook doorvoert. Overweegt u een aankoop aan de kust en zijn okupas de zorg die u tegenhoudt, dan is het eerlijke antwoord dat het risico klein is, zich elders concentreert en beheersbaar is met de stappen hierboven.
We werken dit artikel bij zodra het antikraakwetsvoorstel in stemming komt.
